وقت نماز ظهر وعصر مسأله 736 - اگر چوب يا چيزى مانند آن را - كه شاخص مى گويند - راست در زمين هموار فرو برند ، صبح كه خورشيد بيرون مى آيد ، سايهء آن به طرف مغرب مى افتد وهر چه آفتاب بالا مى آيد اين سايه كم مى شود ودر شهرهاى ما ، در أول ظهر شرعي به آخرين درجهء كمي مى رسد ، وظهر كه گذشت سايهء آن به طرف مشرق بر مى گردد وهر چه خورشيد رو به مغرب مى رود سايه زيادتر مى شود . بنابراين وقتي سايه به آخرين درجهء كمي رسيد ودو مرتبه رو به زياد شدن گذاشت معلوم مى شود ظهر شرعي شده است ، ولى در بعضي شهرها كه گاهى موقع ظهر سايه به كلى از بين مى رود ، بعد از آن كه سايه دوباره پيدا شد معلوم مى شود ظهر شده است . مسأله 737 - وقت نماز ظهر وعصر ما بين زوال تا غروب آفتاب است ، ولى چنانچه نماز عصر را عمدا قبل از نماز ظهر بخواند باطل است ، مگر اين كه از آخر وقت بيش از به جا آوردن يك نماز وقت نباشد كه در اين فرض اگر كسى تا اين موقع نماز ظهر را نخوانده ، بايد نماز عصر را بخواند وبعد از آن نماز ظهر را قضا كند ، واگر كسى پيش از اين وقت سهوا تمام نماز عصر را پيش از نماز ظهر بخواند نمازش صحيح است ، واحتياط واجب آن است كه آن را نماز ظهر قرار داده وچهار ركعت ديگر به قصد ما في الذمة به جا آورد . مسأله 738 - اگر پيش از خواندن نماز ظهر سهوا مشغول نماز عصر شود ، ودر بين نماز بفهمد اشتباه كرده است ، بايد نيت را به نماز ظهر برگرداند ، يعنى نيت كند كه آنچه تا حال خوانده أم وآنچه را مشغولم وآنچه تا آخر نماز مى خوانم همه نماز ظهر باشد ، وبعد از آن كه نماز را تمام كرد نماز عصر را بخواند . مسأله 739 - نماز جمعه با امام معصوم ( عليه السلام ) يا منصوب از قبل آن حضرت واجب تعييني است ، ودر زمان غيبت مكلف مخير است كه نماز ظهر بخواند يا - با اجتماع شرايط - نماز جمعه بخواند ، وأحوط نماز ظهر است وأفضل نماز جمعه